NL
FR
SOCIAAL NETWERK
Volg onze
actualiteit
AGENDA
thumbails
06-03 < 22-04-2018
Prix belge de l’Energie et de l’Environnement 2018 : les inscriptions sont ouvertes !
Vous avez développé un projet d... Meer lezen
thumbails
12-03-2018
CAFE-RENO à Liège / Comment bien réussir son extension d’habitation !
CAFE-RENO à Li&e... Meer lezen
thumbails
25-03-2018
Espace Causerie : Passif - Matériaux naturels
Espace Causerie Choi... Meer lezen
thumbails
07-05-2018
CAFE-RENO à Liège / Comment bien réussir son habitat léger?
CAFE-RENO à Li&e... Meer lezen
NIEUWS
thumbails
06-02-2018
2018 Bruxelles - Primes Energie et accompagnement des citoyens
thumbails
24-10-2017
10 ans des Passeurs d'Energie à LLN - En route pour une deuxième décennie riche en projets !
Ce dimanche 29 octobre les Passeurs d'Energ... Meer lezen
thumbails
22-10-2017
Passez à l'électricité verte et locale - Partenariat avec Cociter
Comment faire concrètement pour ... Meer lezen
thumbails
21-10-2017
Fiches matériaux d'isolation à télécharger
Matériaux d'isolation thermiques Fi... Meer lezen
thumbails
10-01-2017
Circuit « Habitats durables» à Bruxelles et en Wallonie
Circuit « Habitats durables» &agr... Meer lezen
thumbails
05-12-2016
Espace Causerie
Vous étiez nombreux ce dimanche 23 oct... Meer lezen
thumbails
27-06-2016
Feedback de la journée festive de 19 juin 2016
Bonjour à tous, Merci à toutes ... Meer lezen
thumbails
01-03-2016
Salon Batibouw - du 25 février au 6 mars - Les passeurs d'Energie sont présents
Les Passeurs d'Énergie sont pré... Meer lezen
thumbails
25-02-2016
Salon des Mandataires - 18 et 19 février - Les passeurs d'Energies étaient présents
Les passeurs d'énergie étaient pr... Meer lezen
thumbails
08-06-2015
EE Awards 2015, on y était
Les Passeurs d'énergie furent invit&eacu... Meer lezen

Verwarming en warm water

Navigatie » Thema’s » Energiebeheer

Inleiding

In de loop van de laatste decennia werd het verbrandingsrendement van verwarmingsketels op stookolie en op gas steeds hoger.  Daarom wordt een stookketel ouder dan 15 jaar best meteen vervangen.

Maar let op! Laat, vooraleer over te gaan tot de vervanging van uw ketel, het vereiste vermogen van uw nieuwe installatie berekenen.   Zo kan u het beste model uitkiezen.  Een  ketel die krachtiger is dan nodig verliest aan rendement . Om dit probleem aan te pakken bestaan er moduleerbare stookketels.  Tegenwoordig zijn dit meestal condensatieketels.  Technisch gezien kan het rendement hiermee met ongeveer 10% opgetrokken worden.

PS : Indien uw huis net geïsoleerd werd en nog uitgerust is met oude gietijzeren radiatoren doet u er goed aan deze te bewaren.  Ze functioneren immers aan temperaturen lager dan 55° wat het productierendement en de warmteverspreiding ten goede komt. Desondanks moeten de leidingen goed schoongemaakt worden om het vervuild verwarmingswater weg te werken.  Zo verhindert u dat uw nieuwe platenwarmtewisselaar meteen vuil wordt.  Deze is  wat fragieler dan kleine stookketels die men tegen de muur plaatst. Rust uw installatie ook uit met een deelstroomfilter en een ontgasser.

Tegenwoordig bestaan er talrijke andere verwarmingsmogelijkheden : houtblokken zijn weer  “in” en pellets, geperst hout bestemd voor kachels en soms zelfs voor houtketels, maken hun intrede.  Andere, meer hernieuwbare warmtebronnen zoals warmtepompen, geothermie en zonne-energie kunnen ook geheel of gedeeltelijk de bestaande verwarmingssystemen vervangen.  Warmtekrachtkoppeling is momenteel in volle ontwikkeling en is voornamelijk bestemd voor de grote elektriciteit- en warm water gebruikers zoals hotels en ziekenhuizen.

De Franse website van Ademe biedt een aantal alternatieven. Meer informatie kan u ook terugvinden op de website van De Stadswinkel

Om meer over het onderwerp te weten te komen :


Houtblokken

Een van de meest hernieuwbare brandstoffen zijn houtblokken afkomstig uit onze streken.  Een moeilijkheid die zich voordoet bij het gebruik ervan is dat men regelmatig de voorraad moet aanvullen en dat het vuur vaak handmatig dient aangestoken te worden.

Wanneer, in een performante woning, houtblokken sporadisch gebruikt worden tijdens seizoenswisselingen of gedurende de koudste winterdagen worden deze beperkingen al gauw een plezier.  Indien dit niet het geval is moet u rekening houden met de tijd die u spendeert om het vuur te doen oplaaien en aan het schoonmaken van de aslade.

Er bestaan verschillende systemen.  Wanneer de warmtebehoefte groot is, kiest men eerder voor een centrale verwarming op hout. De behoefte kan ook klein zijn indien ze enkel bestemd is voor warm water. 
In het eerste geval is een ketel met een groot opslagvat (in m³) aangewezen.  In het tweede geval kan men een houtkachel op centrale verwarming overwegen. Deze voorziet in de bevoorrading van een beperkt verwarmingscircuit terwijl door een verbinding met een vat eveneens warm water kan aangemaakt worden.

Ook een eenvoudige kachel behoort tot de mogelijkheden.  Deze verwarmt een specifieke zone in de woning, zoals bijvoorbeeld de woonkamer.  In open woningen is het effect van de kachel niet overal op dezelfde manier voelbaar.  Geef uw kachel dus een centrale plaats dicht bij de trap die naar boven leidt.

Houtketels vereisen veel ruimte (ketel, opslag, vat).  Ze kunnen in sommige gevallen zelfs de luchtkwaliteit aantasten (door uitstoot van fijn stof).  Ze zijn dus meer geschikt voor gebruik in een landelijke omgeving dan in een stedelijke omgeving.


Houtpellets

Hoewel ze vervaardigd worden via een specifiek fabricageproces, zijn pellets gemaakt uit zaagsel van PEFC hout eveneens een hernieuwbare brandstof.  Anderzijds wordt houtpulp ook door andere sectoren gegeerd, zoals bijvoorbeeld de papiersector, waardoor de vraag naar dit zaag’afval’ toeneemt.

Men kan pellets op verschillende manieren gebruiken.  Het laden gebeurt ofwel met de hand, semimanueel of helemaal automatisch.  Sfeerkachels kunnen enkel manueel bijgeladen worden en moeten regelmatig aangevuld worden.

Pelletketels zijn meestal uitgerust met een opslagvolume van enkele honderden kilogram.  Dit maakt dat de ketel lange tijd automatisch kan functioneren (naargelang de behoefte aan warmte) .  Het manueel aanvullen moet enkele keren per jaar gebeuren. Andere ketels werken geheel automatisch omdat ze aangesloten zijn op een opslagvolume (meerdere m³) dat dimensioneerbaar is en dus één of meerdere jaren meegaat.  Pellets worden aangeleverd nadat ze  uit de silo’s gehaald zijn via een zuigsysteem of  via een wormwiel.  De aslade van deze ketels moet enkele keren per jaar leeggemaakt worden.  Eén jaarlijks onderhoud volstaat.

Een warmwaterbuffervat is altijd handig om de basiswerking van de ketel te regelen. Het aansteken en uitschakelen van deze ketels is namelijk complexer dan dat van ketels op vloeibare of gasvormige brandstof.  Over het algemeen wint dit systeem bij het aanschakelen op een echt warmwatervat waardoor het rendement verbetert.  Hierdoor zijn ook andere toepassingen mogelijk zoals bijvoorbeeld warm water aanmaken of het aankoppelen aan een thermische zonnecollector.

De ruimte die nodig is voor een pelletketel, het eventuele warmwatervat en de vereiste opslagruimte die dubbel zo groot is als die voor een ketel op vloeibare brandstof (stookolie), maakt dat deze minder geschikt is voor een stedelijke omgeving waar de leefruimte vaak beperkt is.  Voor minder energieverslindende woningen of als verwarmingsondersteuning kan een pelletkachel met of zonder opslagmogelijkheid een woning gedeeltelijk verwarmen. In  sommige gevallen kan de pelletkachel er ook voor zorgen dat de verwarming later op het jaar moet aangestoken worden.

Om meer te weten te komen over dit onderwerp:


Warmtepomp

Een warmtepomp recupereert de warmte uit de oppervlakkige aardlaag of uit de buitenlucht en brengt ze in de woning door een thermodynamisch kringloopsysteem.

Een warmtepomp werkt op elektriciteit met in het beste geval een rendement van 5 op 1 met grondwisselaar. Dit noemt men het performantiecoëfficiënt.  Dit wil zeggen dat voor 1 kWh die de pomp verbruikt, er 5kWh warmte in de woning wordt geproduceerd.

Belangrijk is op te merken dat om 1 kWh elektriciteit op te wekken er 2,5 kWh warmte nodig is.  De productiviteit van een klassieke elektriciteitscentrale bedraagt namelijk slechts 40% .

Dit verklaart waarom de EPB reglementering een bestraffende factor van 2,5 toekent in de consumptieberekening.  Men kan het ook anders bekijken en ervan uitgaan dat het rendement van de warmtepomp 2 op 1 is in vergelijking met het rendement van een condensatieketel.

Wij ontraden stellig integrale elektrische verwarmingssystemen want ze zijn 2,5 keer minder ecologisch en duurder in gebruik dan verwarming op gas of stookolie. Bovendien is het plaatsen van fotovoltaïsche zonnepanelen om elektrisch te verwarmen helemaal absurd in gewone gebouwen vermits het rendement daar nog lager is (20% ipv 40%) !

Om meer te weten te komen over dit onderwerp  :


Warmtekrachtkoppeling

Deze techniek bestaat erin om warmte te recupereren terwijl tezelfdertijd elektriciteit aangemaakt wordt.  Deze techniek beantwoordt in het bijzonder aan de noden van “ thermische” elektriciteitscentrales die hoofdzakelijk elektriciteit produceren.  In het verleden loosden deze enorme hoeveelheden warm water in de rivieren. In plaats van ze te lozen wordt deze warmte beter aangewend om warmte te genereren die het globale rendement van de installatie verbeteren. We kunnen warmtekrachtkoppeling vergelijken met de motor van een vrachtwagen die elektriciteit aanmaakt.  De radiator evacueert het teveel aan warmte door afkoeling.  Het relatief simpel idee dat erachter zit is om het water dat de motor afkoelt te gebruiken voor andere doeleinden. Het onderhoud van een dergelijk installatie is dus complexer dan een klassieke stookketel, en dan hebben we het nog niet gehad over de geluidsoverlast.

In residentiële gebouwen worden deze toepassingen minder gebruikt omdat warmtekrachtkoppeling meer elektriciteit oplevert dan warmte terwijl de behoefte aan warmte (warm water, verwarming) over het algemeen hoger ligt dan die aan elektriciteit. In energiezuinige woningen is deze behoefte beperkt en is deze oplossing dus echt geen aanrader.  Er bestaan bovendien nog weinig kleinschalige installaties.  Dit systeem is dus eerder bestemd voor grootschalige of tertiaire gebouwen zoals hotels of ziekenhuizen die een constante behoefte aan elektriciteit en warm water hebben. Meestal wordt een klassieke gasketel gekoppeld aan warmtekrachtkoppeling om de kracht van deze laatste wat te verlagen en elektriciteit aan te maken in overeenstemming met de behoefte van het gebouw. Warmtekrachtkoppeling kan op elke brandstof werken maar meestal gebruikt men gas, stookolie of koolzaadolie als energiebron.


Thermische strategie (opslag, back-up, reactiviteit, enz.)

In het hoofdstuk “bioklimatische architectuur” wordt beschreven hoe in architectuur natuurlijke elementen zodanig te gebruiken dat elk “actief” systeem overbodig wordt. De bedoeling is om zoveel mogelijk van zonne-energie te genieten in de winter en er zich tegen te beschermen in de zomer.  Zo houdt men op een natuurlijke manier een stabiele, comfortabele temperatuur aan. Een combinatie van een gebrek aan inertie met een te grote zonne-energie rendement in de zomer zal resulteren in een te hoge temperatuur.  Omgekeerd, een te grote thermische massa in combinatie met te kleine en slecht georiënteerde ramen zal het verwarmen bemoeilijken in de winter. Dit probleem wordt nog ernstiger indien het gebouw niet goed geïsoleerd is.  Het is dus van belang om het architecturaal concept mee te nemen in de thermische strategie.

Indien het warmtebeheer moeilijk blijft na het implementeren van bioklimatische toepassingen of nadat de structuur van het gebouw veranderd werd, kan nog steeds een “actief “ systeem geïnstalleerd worden.   Warmte (of koude) kan bijvoorbeeld opgeslagen worden in een watervat.  Het heropstarten gebeurt door de circulatie van een warmtegeleidende vloeistof, bij voorbeeld door een dubbele wand in een buizencircuit (vloer- of muurverwarming). Het regelen van de temperatuur in het watervat kan op verschillende manieren gebeuren, zoals bijvoorbeeld met de stookketel of een omkeerbare warmtepomp, enz.

Naast de kwestie van de thermische inertie van het gebouw stelt zich eveneens deze van de verwarmingsinstallatie, namelijk in welk seizoen welke warmtebron(nen) gebruiken ?

Hoe langer hoe meer duiken hybride systemen op waarvan de verschillende voordelen zich aanvullen : hernieuwbare energiebronnen (zonneverwarming, lucht-water warmtepomp, houtkachel, enz …) kunnen het in de wisselseizoenen overnemen van de hoofdinstallatie en dienen als ondersteuning in de koudste dagen.

Algemeen kan men stellen dat één of meerdere actieve systemen niet garant staan voor thermisch comfort of energetische doeltreffendheid.  Bovendien moeten ze goed op elkaar afgestemd zijn en nagezien worden.  Een minimale doch belangrijke parameter bestaat erin de omgevingstemperatuur op te nemen via een thermostaat.  De plaats waar deze zich bevindt zal bepalend zijn voor de goede werking van deze installaties.

Het is belangrijk om verstandige keuzes te maken in verband met thermische strategie.  Laat  niet na om u laten bij te staan door een bevoegd professional indien u zich niet op onbetreden paden wil begeven !

Om meer te weten te komen over dit onderwerp  :


Kiezen van verwarmingstoestellen

Het type verwarmingstoestel is in de context van energetische performantie minder kritiek dan de keuze van de energiebron zelf (verwarmingsinstallatie) en wellicht nog minder belangrijk dan de kwaliteit van de uitrusting van het gebouw (isolatie, luchtdichtheid).

Ziehier de verschillende mogelijkheden :

  • Klassieke radiatoren en convectoren (hoge temperatuur)
  • Lage temperatuurradiatoren  (35°C)
  • Vloer- of muurverwarming
  • Stralingsradiatoren
  • Warmeluchtradiator via naverwarming van het ventilatiesysteem

Gietijzeren radiatoren zijn meestal hoge temperatuur radiatoren maar ze kunnen ook op lage temperatuur functioneren zonder dat u de installatie moet veranderen nadat u de woning hebt geïsoleerd. Het is dan handig om de oude radiatoren te behouden want door hun te hoge capaciteit kunnen ze op lage temperatuur functioneren, wat efficiënter is. Hoe groter het stralingsbereik, des te lager de temperatuur waarop men kan werken en hoe beter het distributie- en brandstofrendement (voor condensatieketels).

Vanuit deze optiek is vloerverwarming de beste oplossing, op voorwaarde dat het minste warmteverlies via de vloer vermeden wordt (bijkomende isolatie van de tegels). Vloerverwarming biedt een onmiskenbaar voordeel: de warmte blijft hangen in het lager gedeelte van de kamers waardoor men sneller een comfortabel warmtegevoel heeft en het verbruik dus beperkt wordt. In een massieve, zeer performante woning laat vloerverwarming zonder inertie (op een droge dekvloer) toe om in het tussenseizoen te kunnen genieten van zonnewarmte wat uiteraard het reactief uitschakelen vergemakkelijkt.

Stralingsconvectoren en – radiatoren hebben het voordeel snel te reageren wat heel praktisch is voor lichte constructies of voor ruimtes waar onregelmatig gestookt wordt (vakantiewoning). Het gebruik van stralingsradiatoren zou echter beperkt moeten blijven tot specifiek gebruik vermits ze werken op elektriciteit met een globaal lager rendement. Wij verwijzen u hiervoor naar de paragraaf met betrekking tot warmtepompen. Om af te sluiten vermelden we dat er op de markt oplossingen aangeboden worden voor elektrische vloerverwarming die naar onze mening moeten beperkt blijven tot enkele zeer specifieke toepassingen.


Diversen

Om dit hoofdstuk af te sluiten geven we nog even mee dat men steeds meer systemen vindt die verschillende technologieën combineren : koude/warmte, voorverwarming op zonne-energie, verwarming en waterproductie enz ... Het ontbreekt de ingenieurs niet aan creativiteit : er zijn hoe langer hoe meer merken en de kwaliteit is over het algemeen goed. We geven echter nog de volgende bedenking mee:  vermits een volledig verwarmingssysteem tussen 15.000 en 25.000€ kost, loont het dan niet de moeite om passiefbouw in overweging te nemen?  De meerkost voor isolatie wordt gecompenseerd door lagere verwarmingskosten (een passiefhuis heeft ook nood aan verwarming maar in veel mindere mate). Uiteraard moet er nog steeds een systeem voorzien worden om warm water aan te maken, meestal met thermische zonne-energie of elektriciteit.  Eens te meer raden we u aan om u goed te bevragen vooraleer eraan te beginnen, om de verschillende alternatieven te evalueren en erover te praten!

 

Delen